بعضی فاجعه‌ها تنها به لحظه وقوعشان محدود نمی‌شوند؛ سال‌ها بعد نیز پرسش‌های بی‌پاسخ، روایت‌های متفاوت و خاطره قربانیان، آن‌ها را به بخشی زنده از تاریخ تبدیل می‌کنند. کتاب «سینما جهنم؛ شش گزارش درباره آدم‌سوزی در سینما رکس» نوشته کریم نیکونظر، به یکی از تلخ‌ترین حوادث تاریخ معاصر ایران می‌پردازد؛ آتش‌سوزی سینما رکس آبادان که در سال ۱۳۵۷ رخ داد و به مرگ شمار زیادی از تماشاگران انجامید.
بازخوانی یک فاجعه تاریخی
آتش‌سوزی سینما رکس فقط حادثه‌ای در یک سالن سینما نبود؛ واقعه‌ای که در بستر تحولات سیاسی و اجتماعی آن دوران رخ داد و به موضوعی مهم در حافظه جمعی ایرانیان تبدیل شد. بررسی چنین رویدادی، علاوه بر توجه به خود حادثه، نیازمند شناخت روایت‌های شکل‌گرفته پیرامون آن و پرسش‌هایی است که درباره مسئولیت‌ها، حقیقت ماجرا و پیامدهای آن مطرح شده‌اند.
کریم نیکونظر در این کتاب، موضوع را در قالب گزارش‌هایی دنبال می‌کند. انتخاب قالب گزارش، امکان پرداختن به جنبه‌های مختلف یک واقعه را فراهم می‌کند و توجه خواننده را از صرفِ دانستن آنچه اتفاق افتاده، به چگونگی روایت و بازخوانی حادثه نیز می‌کشاند. عنوان کتاب و بخش‌های آن، از جمله «کابوس‌ها»، «شبی که زمین ایستاد»، «من قاتل نیستم» و «روایت‌ها»، نشان می‌دهند که مسئله اصلی اثر تنها ثبت یک رویداد نیست، بلکه با روایت‌های مرتبط با آن نیز سروکار دارد.
کتابی درباره تاریخ، سینما و حافظه جمعی
«سینما جهنم» در نقطه تلاقی تاریخ معاصر ایران و تاریخ سینما قرار می‌گیرد. این اثر برای کسانی که می‌خواهند درباره واقعه سینما رکس بیشتر بدانند، موضوعی تاریخی را پیش می‌کشد که ابعاد انسانی و اجتماعی آن همچنان اهمیت دارد. مطالعه چنین کتابی می‌تواند فرصتی برای تأمل درباره نقش روایت‌ها در فهم گذشته و دشواری بازسازی حقیقت در رخدادهای پرابهام باشد.
فهرست کتاب علاوه بر گزارش‌های اصلی، بخش‌هایی با عنوان‌های «عدالت برای همه»، «تبعیدشدگان»، «طردشدگان»، «ناپدیدشدگان» و «سرگیجه» را در بر می‌گیرد و در پایان نیز ضمایم ارائه شده‌اند. این ساختار، کتاب را به گزینه‌ای قابل‌توجه برای علاقه‌مندان به تاریخ معاصر ایران، پژوهش‌های مستند و تاریخ سینما تبدیل می‌کند.
اگر به آثاری علاقه دارید که به‌جای روایت داستانی، سراغ یک واقعه واقعی و بازتاب‌های تاریخی آن می‌روند، «سینما جهنم» نوشته کریم نیکونظر می‌تواند انتخاب مناسبی برای مطالعه و شناخت بیشتر یکی از حوادث مهم تاریخ سینمای ایران باشد.
در آژانس کتاب، باور داریم انتخاب درست یک کتاب، می‌تواند آغاز مسیری ماندگار در یادگیری باشد. به همین دلیل، آثاری را معرفی می‌کنیم که شایستگی ماندن در کتابخانه و ذهن مخاطب را داشته باشند؛ کتاب‌هایی که ماندگار می‌شوند.
