مقاومت و نافرمانی مدنی در برابر سیاست، قانون یا تصمیم حکومت، موضوعی است که در مرز میان فقه سیاسی، حقوق و فلسفه سیاست قرار می‌گیرد. کتاب بررسی فقهی فرمانبرداری و نافرمانی مدنی نوشته سیدجواد ورعی و منتشرشده توسط انتشارات سمت، با رویکردی فقهی به بررسی مبانی فرمانبرداری و امکان مقاومت و نافرمانی مدنی در برابر تصمیمات حکومت میپردازد.
مبانی فرمانبرداری و نافرمانی مدنی
کتاب ابتدا به مفاهیم و کلیات و مبانی فرمانبرداری مدنی میپردازد و سپس فلسفه حق «مقاومت و نافرمانی مدنی» و قلمرو فرمانبرداری و نافرمانی مدنی را بررسی می‌کند. محور اصلی پژوهش این است که آیا در دولت مشروع اسلامی و همچنین دولت نامشروع، مردم در برابر سیاست، قانون یا تصمیم حکومت حق یا تکلیف به مقاومت و نافرمانی مدنی دارند.
بر اساس مبانی فقه شیعه، کتاب امکان ثبوت چنین حق یا تکلیفی را در شرایطی بررسی کرده و دلایل و مستندات فقهی مرتبط با آن را ارائه می‌کند.
نافرمانی مدنی در دولت مشروع و نامشروع
یکی از بخش‌های اصلی کتاب به نافرمانی مدنی در دولت مشروع اختصاص دارد و در ادامه، مقاومت و نافرمانی مدنی در دولت نامشروع نیز بررسی می‌شود. همچنین استثناهای «جواز مقاومت و نافرمانی مدنی» مورد توجه قرار گرفته‌اند.
از مباحث مهم دیگر، بررسی مواردی است که عناوین ثانوی مانند اختلال نظام اجتماعی، تضعیف اساس دولت اسلامی یا اضرار به غیر بر مقاومت و نافرمانی مدنی منطبق می‌شوند. کتاب همچنین موضوع مرجع تشخیص ناروا بودن قوانین و تصمیم‌های دولت را بررسی می‌کند.
مناسب برای مطالعه فقه سیاسی و حقوق
بررسی فقهی فرمانبرداری و نافرمانی مدنی به‌عنوان منبع کمک‌درسی برای دانشجویان رشته‌های حقوق، فقه سیاسی، علوم سیاسی و فقه و مبانی حقوق در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری تدوین شده است. این اثر همچنین برای طلاب علوم دینی و علاقه‌مندان به مباحث فقه سیاسی و حقوقی و نیز مسئولان و دست‌اندرکاران حوزه‌های حکمرانی قابل استفاده است.
ساختار کتاب از مبانی و مفاهیم آغاز می‌شود و تا بررسی دولت، نافرمانان مدنی و مرجع تشخیص ناروا بودن قوانین و تصمیم‌های دولتی ادامه پیدا می‌کند.
در آژانس کتاب، باور داریم انتخاب درست یک کتاب، می‌تواند آغاز مسیری ماندگار در یادگیری باشد. به همین دلیل، آثاری را معرفی می‌کنیم که شایستگی ماندن در کتابخانه و ذهن مخاطب را داشته باشند؛ کتاب‌هایی که ماندگار می‌شوند.
